प्राय: सबैको भान्सामा पाइने अदुवा मसला मात्र हैन । हाम्रो स्वास्थ्यका लागि प्रकृतिबाट उपलब्ध ‘महाऔषधि’ जस्तै हो । संस्कृतमा ‘आद्रक’, अंग्रेजीमा ‘जिंजर’, मैथिलीमा ‘आदि’ भनिने अदुवाको प्रयोग मसलाका रूपमा मात्र नभई यसलाई हजारौं वर्षदेखि नेपाल तथा भारतको परम्परागत चिकित्सासँगै अरबी र चिनियाँ चिकित्सकहरूले औषधिको रूपमा स्वीकार गरेका छन् ।
पाचन यन्त्रका लागि निकै उपयोगी मानिन्छ अदुवा । चिसो लागेको बेला, खोकी लागेको बेला, घाँटी दुखेको बेला अदुवा पोलेर चपाउने गरिन्छ । अदुवाको रस बनाएर पिउने गरिन्छ । अदुवाको रस र मह पनि औषधिय प्रयोगका लागि तयार गरिने पेय हो । अदुवाको अनेक गुण छन् ।
अदुवाको सेवनले हाम्रो शरीरको मेटाबोलिज्ममा सोझो असर गर्छ, जसले गर्दा तौल घट्छ । अदुवामा कुनै क्यालोरी हुँदैन र यसले शरीरको मेटाबोलिज्मलाई पनि बढाउँछ ।
शरीरको मेटाबोलिज्म ठीक भए हाम्रो पाचन पनि ठीक हुन्छ र शरीर स्वस्थ रहन्छ । यसले शरीरको क्यालोरीलाई घटाउँछ र हाम्रो तौल पनि कम हुन्छ । क्यालोरीरहित हुने कारणले अदुवाको सेवनबाट पेट भरिएको महसुस हुन्छ र हामीलाई धेरै खाने इच्छा हुँदैन ।
अदुवाको सेवनबाट तौल घटाउने थुप्रै तरिका छन् । प्रत्येक विहान अदुवालाई पानी वा महका साथमा सेवन गर्न सकिन्छ । साथै, यसलाई पेय पदार्थ वा चियाको साथमा पनि प्रयोग गर्न सकिन्छ । अदुवाको धुलोको उपयोग पनि तौल घटाउनलाई हुन्छ ।
बिहान खाली पेटमा काँचो अदुवा सेवन गर्दा धेरै फाइदा मिल्छ । यसले शरीरको मेटाबोलिज्मलाई बढाउँछ र पाचनतन्त्रलाई नियन्त्रित गर्छ । यसको तितोपनालाई हटाउनका लागि अदुवा खानासाथै केही मिठो कुरा खान सकिन्छ ।
अदुवायुक्त पानी पिउँदा पनि निकै फाइदा गर्छ । अदुवा खाने यो सबैभन्दा सहज उपाय हो । आधा गिलास सादा पानीमा अदुवाको धुलो वा अदुवाको टुक्रा हाल्ने । यसलाई राम्ररी घोलेर पिउनुपर्छ । यसलाई मिठो बनाउनका लागि मह, कागति वा अलिकति नून पनि हाल्न सकिन्छ । तर, खाली पेटमा अदुवाको सेवन बढि फाइदाजनक हुन्छ । पानीसँग दैनिक तीनपटक अदुवाको सेवन गर्नाले चाँडै फरक महसुस गर्न सकिन्छ र शरीरको तौल पनि कम हुन्छ ।
चियाको रुपमा अदुवा सेवन गर्न सकिन्छ । यसले पेटको बोसो कम गर्नुका साथै शरीरको तौललाई पनि नियन्त्रणमा राख्छ । रुघा, खोकी र राम्रो पाचनका लागि पनि अद’वा उपयोगी हुन्छ । अदुवाको एउटा सानो टुक्रालाई लिएर राम्रोसँग कुट्नुस । त्यसपछि एक भाँडो पानी उमाल्नुस र यसमा अदुवा हालेर उमाल्ने । अनि, यसलाई छान्नुपर्छ र बिस्तारै–बिस्तारै तातो अदुवा पानी पिउनुपर्छ ।
जाडो ठाउँमा बस्नेका लागि अदुवा को सुप पिउनु तौल घटाउने सबैभन्दा प्रभावकारी तरिका हो । अदुवा सुप पिउन थालेको केही दिनमा नै तपाईंको शरीरको वजन नियन्त्रित हुन्छ ।
खानामा धेरै प्रकारले अदूवाको प्रयोग गर्न सकिन्छ । अदूवाको प्रयोग भोजनमा गर्नुहुन्न भने छुट्टै अदुवा नियमितरुपमा खानुपर्छ । तर, यो कुरालाई ध्यानमा राख्नुस कि एकैचोटि धेरै अदुवा खानु हुँदैन ।
